پایش وضعیت بر مبنای تستهای آلتراسونیک دارای چه اهمیتی است؟
یکی از متدهای مرسوم در تعمیرات و نگهداری روز دنیا روش تعمیرات پیش بینانه و یا پایش وضعیت (condition base monitoring) می باشد.
در این راستا برای پیشبینی وضعیت سیستم از تستهای مختلفی نظیر تستهای ارتعاش سنجی، تست ترموگرافی و دمانگاری، تستهای پایش وضعیت آلتراسونیک و تست های آنالیز روغن و آنالیز جریان موتورهای الکتریکی استفاده میشود.
مهم ترین مسئله، زمان درست استفاده از این ابزارها و تحلیل در زمان و شرایط مناسب میباشد. به عبارت بهتر هر یک از ابزارهای گفتهشده دارای قدرت تحلیلی مناسبی هستند منوط به اینکه در زمان درستی مورد استفاده قرار گیرد.
با توجه به حساسیت متدهای آلتراسونیک و دقت آن در رنجهای فرکانسی بالا، پایش وضعیت برمبنای این متد برای شناسایی اولین مراحل خرابی بسیار موثر میباشد.
همانطور که از نمودار مودهای خرابی و شناسایی آن مشخص میباشد استفاده از روشهای پایش وضعیت با آلتراسونیک در بالاترین سطح حساسیت و دقت برای شناسایی خرابیها در صنعت و ماشین آلات دوار می باشد.
از اینرو در این مقاله سعی شده است که اهمیت پایش وضعیت بر مبنای آلتراسونیک به همراه معرفی کاربردهای آن در تحلیل خرابی و نهایتا تعدادی از ادوات و تجهیزات مربوطه معرفی گردد.
کاربرد پایش فراصوت در شناسایی خرابی قطعات چیست؟
گوش انسان توانایی شنیدن امواج و اصوات با رنج فرکانسی بیش از 17 کیلوهرتز را دارا می باشد. طیف وسیعی از عیوب ماشین آلات و بیرینگها در صنعت در اولین مراحل خرابی دارای رنج فرکانسی بیش از 20 کیلو هرتز میباشند.
لذا بدیهی است که برای شناسایی اولین مراحل تحریک در قطعات با رنج فرکانسی بالا نظیر بیرینگها تستهای پایش وضعیت آلتراسونیک بسیار مفید خواهند بود.
همچنین قطعات متعددی در صنعت وجود دارند که بنا به شرایط کارکردی امکان استفاده از سنسور در مجاورت قطعه وجود ندارد. برای مثال قطعاتی مثل شیرهای بخار، مقرهها و ترانسهای برق و کابل های فشار قوی و … از دسته قطعاتی هستند که می بایست با رعایت فاصله مجاز و استاندارد به داده برداری از آنها پرداخت.
در این قطعات با توجه به قدرت تستهای آلتراسونیک و روش AIRBORNE TEST می توان به داده برداری و تحلیل انواع تحریک و خرابیها پرداخت.
بنابراین به طور خلاصه تستها متنوعی نظیر بررسی شیرها و تلههای بخار، تست های الکتریکی و بررسی ترانسها و مقرهها و … همچنین بررسی بیرینگها و انواع کمپرسورها ، بررسی نشتی و بررسی تزریق روانکار به میزان استاندارد و اصولی از این روش مفید استفاده نمود.
پایش وضعیت با آلتراسونیک بهتر است یا روشهایی نظیر ارتعاش سنجی و ترموگرافی ؟
اساسا بهتر بودن در تستهای پایش وضعیت معنا ندارد. هر کدام از این تستها در مرحله خاصی می توانند وضعیت سیستم را بررسی کنند.
طبیعتا در بیرینگهای ژورنال و فیلم روغن از اهمیت بالای پایش وضعیت روغن نمی توان صرف نظر کرد و یکی از ضروری ترین اطلاعات کیفیت روانکار و ویسکوزیته روانکار است حال آنکه پدیده کرونای الکتریکی تنها با تست آلتراسونیک قابل شناسایی میباشد.
با این حال برای شناسایی عیوب بیرینگهای غلتشی خاصا در اولین مرحله خرابی بیرینگ، تست های آلتراسونیک بسیار مفید هستند. همچنین برای تزریق روانکار به میزان استاندارد ادوات آلتراسونیک بسیار مفید و حائز اهمیت هستند.
چه تجهیزاتی برای پایش وضعیت آلتراسونیک به صورت اصولی مناسب هستند؟
با توجه به تنوع تجهیزات و ماهیت قطعات سایت می توان از ادوات متنوعی برای پایش وضعیت آلتراسونیک ها استفاده نمود.روش های تحلیل آلتراسونیک به صورتهای مختلفی در هر صنعت پیاده سازی می گردند.
در عین حال از مرسوم ترین این روش اه بررسی دوره ای و تحلیل روند خرابی در مرور زمان می باشد. همچنین به هنگام نصب و راه اندازی قطعه نو پیاده سازی تست های اولیه برای شناسایی ذات سیستم نیز بسیار مهم و حیاتی می باشد.
مدل و نمونه کاملی از قطعات این دسته تحت عنوان UP15000 از شرکت UE SYSTEM می باشد. این نمونه تمامی تست های مرتبط با نشتی یابی، تست های الکتریکی، تست بیرینگ و کمپرسور و همچنین ولوهای مختلف و STEAM TRAP را پشتیبانی می کند.
بنا به نیاز می توان برخی از ماژولها را حذف نمود و در این راستای مدلهای اقتصادی تر نظیر UP9000 و UP3000 نیز روانه بازار شدهاند.
مختصری از نحوه کارکرد تجهیزات
این قطعات می توانند به روت بندی و شناسنامه سازی برای قطعات مختلف گفته شده نیز مورد استفاده قرار گیرند و در هر مرحله تغییرات صدای آلتراسونیک قبل و بعد از اقدام اصلاحی را به دقت مطالعه نمود.
همچنین نمودارهای آلتراسونیک در بستر زمان و فرکانس ارائه می شوند و در غالب نرمافزارهای UE SPECTRA و DMS می توان به تحلیل جزئی ترین مراحل و دلایل خرابی پرداخت. به این منظور به دوره جامع آلتراسونیک مراجعه بفرمایید.
علاوه بر این قطعه دستگاه SDT 340 نیز یکی از قطعات مورد اعتماد در صنعت بوده است. این تجهیز نیز به مانند UP15000 تست های کاربردی گفته شده را ذخیره می نماید.
همچنین به مانند عمده قطعات این حیطه با دارا بودن دیتابیس از بیرینگ در برندهای معروف به بررسی پارامترهای خرابی بیرینگ حتی در رنج های فرکانسی بیش از 20 کیلو هرتز می پردازد.
در این مقاله پایش وضعیت بر مبنای آلتراسونیک مورد مطالعه و بررسی قرار گرفت و جایگاه این روش در تعمیرات و نگهداری روز دنیا مطالعه شد. همچنین دامنه کارکردی و رنج فرکانسی و خرابیهایی که با این روش مانیتور می شنوند نیز مورد بررسی قرار گرفت.
ما در گروه نیوان صنعت فردا مفتخریم که در خصوص تازه های پایش وضعیت و تعمیرات نگهداری جهانی با شما عزیزان در ارتباطیم. در این مقاله جایگاه پایش فراصوتی تجهیزات در پایش وضعیت نوین مورد بررسی قرار گرفت.
نویسنده:
رضا جانی پور