روانکاری اصولی چه اهمیتی دارد؟
تزریق راونکار از یکی از رایجترین اقدامات برای بهره برداری مناسب از قطعات صنعتی میباشد. با توجه به پیشرفت روز افزون روشهای تعمیرات و نگهداری روز به روز به اهمیت مسئله روانکاری استاندارد و اصولی افزوده میشود.
مطابق با بررسیهای صورت پذیرفته توسط موسسه تعمیرات و نگهداری جهانی موبیوس نزدیک به 36 درصد از دلیل اصلی خرابی بیرینگها به مشکلات روانکاری برمیگردد که این خود وابسته به روانکار مناسب و مقدار به اندازه و استاندارد روانکار است که در این مقاله به تفضیل مورد بررسی قرار میگیرد.
فرآیند روانکاری در صنعت ما چگونه صورت می پذیرد؟
تزریق روانکار بسته به اهمیت تجهیز و نوع تجهیز با روشهای متفاوتی در صنعت ایران صورت میپذیرد. روشهای قدیمی مبتنی بر تزریق روانکار به تعداد حدودی 10 دسته از پمپ تزریق روانکار و یا تزریق روانکار به میزانی که هم پوشانی روانکار در سطوح قطعه مشاهده گردد صورت میپذیرفت.
همچنین مطالعه دفترچه راهنمای تجهیز و سپس افزودن روانکار به میزان جرمی مورد نیاز یکی دیگر از روشهای مرسوم در صنایع ما میباشد.
واضح است که متدهای گفتهشده برای قطعات با حساسیت بالا مناسب نبوده و حتی برای قطعات عادی نیز با گذشت زمان سبب کمبود روانکاری و یا مشکلات ناشی از روانکاری بیش از حد خواهدشد.
از اینرو قطعات مختلفی برای سنجش کیفیت روانکاری در حوزه آلتراسونیک مورد استفاده قرارگرفتهاند. قطعاتی نظیر دستگاه آلتراسونیک TMST3 SKF و یا تجهیزات تزریق روانکار GREASE CADDY 401 به این منظور گسترش یافتهاند که تزریق روانکار را بر مبنای بهینهسازی اصوات آلتراسونیک مجموعه را پیاده سازی نمایند.

روشهای سنجش مناسب بودن میزان روانکار چگونه است؟
بهترین روش برای تزریق روانکار به صورت اصولی و استاندارد استفاده از تستهای آلتراسونیک می باشد. در این روش یک تجهیز در حال کارکرد مورد بررسی قرار می گیرد و صدای امواج آلتراسونیک یادداشت و ثبت می گردد. سپس با اتصال پمپ تزریق روانکار و شروع روانکاری همزمان توسط هدفونهای مخصوص صدای بیرینگ مورد بررسی قرار میگیرد.
لازم به ذکر است که تزریق روانکار تا جایی ادامه می باید که این صدا کاهش یابد و در ادامه با افزودن روانکار اگر تغییر و یا کاهش مجدد در صدای دریافتی در هدفون مشاهده نشد فرآیند روانکاری متوقف میگردد. طبیعی است که روانکاری بیش از حد نیز درست به مانند کمبود روانکار برای بیرینگ مضر است زیرا سبب مقاومت حرکتی و سایش در قطعه خواهدشد.
چه تجهیزاتی برای روانکاری اصولی مناسب هستند؟
طبیعا تجهیزات مناسب مطابق با قطعات موجود در هر صنعت متفاوت هستند. در بررسیهای فراصوت علاوه بر تاثیر روانکاری در بیرینگ و بررسی سایش فلز با فلز تاثیرات مختلف دیگری نظیر وجود انواع ضربات، انواع لقیها و کلیرنسها و کیفیت ساخت قطعات و … نیز دخیل هستند.
لذا اگر ماهیت قطعات موجود در یک صنعت صرفا با روانکاری اصولی به ناحیه استاندارد می رسند استفاده از قطعاتی که بتوانند ناحیه آلتراسونیک به صورت صدایی با کیفیت در هدفون به کاربر تحویل دهند کفایت میکند که در این راستا یکی از قطعات ارزنده دستگاه آلتراسونیک TMST3 SKF میباشد.
این تجهیز نمودارهای آلتراسونیک را نمایش نمیدهد اما می توان بررسی وضعیت بیرینگ قبل روانکاری، حین روانکاری و بعد از روانکاری را با آن مورد مطالعه قرار داد.

همچنین ابزار تخصصی تزریق روانکار از مدلهای Grease caddy401 از کمپانیue system هستند.این قطعات می توانند به روت بندی و شناسنامه سازی برای بیرینگهای سایت نیز مورد استفاده قرار گیرند.
در هر مرحله تعداد دفعات تزریق، جرم روانکار و تغییرات صدای آلتراسونیک قبل و بعد از روانکاری را به دقت مطالعه نمود. به این ترتیب یک برنامه جامع روانکاری بسته به اهمیت قطعات پس از چند مرحله روانکاری ایجاد خواهد گردید.
اما اگر علاوه بر تاثیرات روانکاری سایر عیوب مکانیکی و الکتریکی نیز مورد اهمیت هستند می توان از انواع تجهیزات UP استفاده نمود که در مقاله معرفی تستها و ابزارهای کاربردی آلتراسونیک به تفضیل به آن اشاره شده است.

روانکاری نامناسب به صورت غیر استاندارد چه اثرات مخربی دارد؟
تا به هر حال هرچه گفته شده از مزایای تزریق روانکار استاندارد و اصولی بوده است. اما بد نیست که به تعدادی از پیامدهای ناگوار روانکاری نامناسب نیز اشاره گردد.
به طور مثال برای اگر برای یک مجموعه بجای استفاده از ISO VG32 از ISO VG46 استفاده گردد و نتیجا مقادیر ضربه و لود روی سیستم 2 برابر افزایش یابد مطابق با بررسی های موسسه تعمیرات و نگهداری جهانی موبیوس عمر بیرینگ از مضرب سوم تغییرات لود یعنی 8 برابر کاهش خواهد یافت.
طبیعی است که علاوه بر مناسب بودن نوع روانکار مورد استفاده می بایست نحوه روانکاری و میزان تزریق روانکار به صورت اصولی صورت پذیرد.
عمدتا یکی از قطعاتی که کیفیت اجرایی متدهای تعمیرات و نگهداری دنیا را بازتاب میدهد بیرینگها هستند و کیفیت روانکاری و اصولی بودن روانکاری نیز از اصول مهم پیاده سازی روشهای تعمیراتی پیش بینانه و پیش اقدامانه در تعمیرات و نگهداری جهانی میباشد.
در این مقاله تزریق روانکار استاندارد و اصولی و تجهیزات مناسب برای روانکاری معرفی گردد. همچنین برای کسب اطلاعات جامعتر از عیب یابی بیرینگ ها به مقاله شناسایی عیوب بیرینگها در مراحل اولیه خرابی مراجعه بفرمایید.
سایر مقالات ما
نیوان صنعت فردا برای رفع چالشهای صنعتی شما آماده ارائه خدمات می باشد. در این راستا سلسله مقالات متعددی در زمینه بالانس پورتابل و کارگاهی، آشنایی با تست های روز آلتراسونیک ، معرفی جامع و اصولی فرآیند تقویت سازه و آنالیز مودال مطالعه می شود.
همچنین بررسی متدهای نوین پایش وضعیت و تعمیرات نگهداری جهت شناسایی ریشه خرابی و همچنین مقالات تخصصی شناسایی عیوب تجهیزات دوار مانند توربین و کمپرسور،گیربکس و سایر قطعات نیز به مرور بررسی میشوند.
نویسنده:
رضا جانی پور
